Cuộc cải cách bảo hiểm y tế theo luật định tại Đức đang mở ra nhiều thay đổi trực tiếp đối với chi phí khám chữa bệnh, mức đóng bảo hiểm và các quyền lợi mà người tham gia được hưởng.
1. Mức đồng chi trả khi mua thuốc kê đơn sẽ tăng
Người tham gia bảo hiểm y tế theo luật định có thể phải trả nhiều hơn khi nhận thuốc kê đơn tại nhà thuốc.
- Mức hiện tại: từ 5 đến 10 euro.
- Mức dự kiến mới: từ 7,50 đến 15 euro.
- Kế hoạch tự động điều chỉnh khoản đồng chi trả hằng năm đã bị loại bỏ.
Thay đổi này có thể ảnh hưởng rõ rệt tới những người thường xuyên sử dụng thuốc hoặc mắc bệnh kéo dài.
2. Điều trị vi lượng đồng căn không còn được bảo hiểm chi trả
Các dịch vụ vi lượng đồng căn sẽ không còn nằm trong danh mục được các quỹ bảo hiểm y tế theo luật định thanh toán.
Người vẫn muốn sử dụng những phương pháp này có thể phải tự thanh toán toàn bộ chi phí hoặc lựa chọn gói bảo hiểm bổ sung phù hợp.
3. Chương trình tầm soát ung thư da sẽ được xem xét lại
Hiện nay, người trưởng thành không có triệu chứng có thể được tầm soát ung thư da định kỳ hai năm một lần. Sau cải cách, chương trình này sẽ được đánh giá lại về hiệu quả và chi phí.
Việc xem xét chưa đồng nghĩa với việc quyền lợi này chắc chắn bị hủy bỏ, nhưng phạm vi, điều kiện hoặc tần suất thực hiện có thể thay đổi.
4. Mức hỗ trợ cố định cho phục hình răng giảm
Mức hỗ trợ cơ bản của quỹ bảo hiểm đối với phục hình răng dự kiến giảm từ 60% xuống 50% chi phí tiêu chuẩn.
- Người bệnh có thể phải tự trả phần chi phí cao hơn.
- Các quy định dành cho trường hợp khó khăn vẫn được duy trì.
- Chi phí thực tế còn phụ thuộc vào phương án điều trị và vật liệu được lựa chọn.
Trước khi làm răng, người bệnh nên yêu cầu nha sĩ lập kế hoạch điều trị và chi phí chi tiết để biết chính xác phần bảo hiểm thanh toán.
5. Người có thu nhập cao có thể phải đóng nhiều hơn
Giới hạn thu nhập dùng để tính mức đóng bảo hiểm y tế dự kiến được tăng thêm 300 euro vào năm 2027, ngoài mức điều chỉnh thường niên.
Hiện nay, mức giới hạn này là 5.812,50 euro mỗi tháng. Phần thu nhập đến ngưỡng giới hạn phải đóng bảo hiểm, còn phần vượt ngưỡng không bị tính thêm.
Khi giới hạn tăng, nhóm có thu nhập cao sẽ phải đóng bảo hiểm trên một phần thu nhập lớn hơn trước.
6. Đồng bảo hiểm miễn phí cho vợ, chồng và bạn đời bị hạn chế
Chế độ đồng bảo hiểm gia đình miễn phí sẽ được thu hẹp, nhưng vẫn có nhiều trường hợp ngoại lệ.
Quyền đồng bảo hiểm miễn phí dự kiến tiếp tục được duy trì trong các trường hợp:
- Cha hoặc mẹ đang chăm sóc con dưới 12 tuổi.
- Cha hoặc mẹ có con khuyết tật.
- Người bị suy giảm khả năng lao động.
- Người đã đến tuổi nghỉ hưu theo quy định.
- Người đang chăm sóc thân nhân cần được chăm sóc.
Đối với những trường hợp khác đang được đồng bảo hiểm miễn phí, từ năm 2028 thành viên chính có thể phải đóng thêm khoản phụ phí 2,5%.
7. Một số ca phẫu thuật phải có ý kiến bác sĩ thứ hai
Trước một số can thiệp lớn, chẳng hạn phẫu thuật thay khớp gối nhân tạo, người bệnh có thể bắt buộc phải xin thêm ý kiến y khoa thứ hai.
Mục tiêu là hạn chế các ca phẫu thuật không thật sự cần thiết và giúp người bệnh cân nhắc thêm các phương án điều trị khác.
8. Nghỉ ốm bán thời gian có thể được áp dụng
Đối với bệnh kéo dài, người lao động có thể được nghỉ ốm một phần thay vì nghỉ hoàn toàn, với điều kiện người lao động và người sử dụng lao động cùng đồng ý.
- Làm việc 25% số giờ trong tuần.
- Làm việc 50% số giờ trong tuần.
- Làm việc 75% số giờ trong tuần.
Quy định này nhằm hỗ trợ người bệnh quay lại công việc từng bước, phù hợp hơn với tình trạng sức khỏe thực tế.
9. Quỹ bảo hiểm không còn phải gửi thông báo riêng khi tăng phụ phí
Các quỹ bảo hiểm y tế có thể không còn nghĩa vụ chủ động gửi thông báo riêng tới từng thành viên khi tăng mức phụ phí.
Chính phủ cho rằng biện pháp này giúp giảm thủ tục hành chính. Tuy nhiên, các tổ chức bảo vệ người tiêu dùng lo ngại người tham gia bảo hiểm có thể không kịp biết để sử dụng quyền chấm dứt hợp đồng đặc biệt hoặc chuyển sang quỹ khác.
Người tham gia bảo hiểm nên thường xuyên kiểm tra thư, tài khoản trực tuyến và thông báo chính thức của quỹ bảo hiểm.
10. Bác sĩ, bệnh viện, nhà thuốc và ngành dược cũng bị siết chi
Gói cải cách không chỉ tác động đến người tham gia bảo hiểm mà còn ảnh hưởng tới các đơn vị cung cấp dịch vụ y tế.
- Mức tăng thù lao của bác sĩ và bệnh viện bị giới hạn.
- Một số khoản thù lao bổ sung dành cho phòng khám bị bãi bỏ.
- Nhà thuốc và doanh nghiệp dược phải áp dụng mức giảm giá cao hơn.
- Chi phí hành chính và quảng cáo của các quỹ bảo hiểm bị giới hạn.
Những biện pháp này nhằm giảm tốc độ tăng chi của toàn bộ hệ thống, nhưng cũng có thể tạo áp lực lên hoạt động của các phòng khám, bệnh viện và nhà thuốc.
Người tham gia bảo hiểm nên làm gì?
Trước khi các thay đổi được áp dụng đầy đủ, người tham gia bảo hiểm nên chủ động chuẩn bị:
- Kiểm tra quyền lợi hiện tại trong hợp đồng bảo hiểm.
- Theo dõi mức phụ phí của quỹ bảo hiểm đang tham gia.
- Hỏi trước phần chi phí phải tự trả khi điều trị răng hoặc nhận thuốc.
- Kiểm tra điều kiện đồng bảo hiểm gia đình.
- Lưu ý các thông báo liên quan đến quyền chuyển quỹ bảo hiểm.
- Trao đổi với bác sĩ về ý kiến y khoa thứ hai trước các phẫu thuật lớn.
Mức đóng bảo hiểm hiện nay
Mức phụ phí trung bình hiện tại của các quỹ bảo hiểm y tế vào khoảng 3,1%. Ngoài ra còn có mức đóng chung 14,6% tiền lương trước thuế, được người lao động và người sử dụng lao động cùng chia sẻ.
Gói cải cách được kỳ vọng sẽ hạn chế việc tăng phí, nhưng khả năng mức đóng tiếp tục thay đổi vẫn còn phụ thuộc vào tình hình tài chính thực tế của từng quỹ bảo hiểm.